liniaal of lineaal?

Met een i of met een e? Lineaal lijkt de beste papieren te hebben. Denk maar aan lineair. Het woord lineair hebben we overgenomen uit het Frans en betekent lijnvormig, uit lijnen bestaand.
Het Franse woord ligne is ontleend aan het Latijnse linea en betekent lijn. Ook kennen we de uitdrukking linea recta. Dat betekent in een rechte lijn, rechtstreeks, direct.
Moeten we nog vertellen dat het Nederlandse alinea (oorspronkelijk: op een nieuwe regel) ons bereikt heeft vanuit het Latijn en via het Frans? Het Frans was in Nederland in de 17e, 18e en 19e eeuw de voertaal van de elite. Via Latijn en Frans lijkt de e in lineaal dus een logische en juiste keuze.
Logisch of niet, toch is liniaal de correcte spelling. Met een i. Vermoedelijk is liniaal ontleend aan het Noord-Franse lignal. De i zit ook in het Nederlandse woord linie en in het werkwoord liniëren: evenwijdige lijnen trekken.
Liniaal heeft nog een aardige eigenschap. Er zijn woorden die zowel een de-woord als een het-woord kunnen zijn en toch hetzelfde betekenen. Liniaal wordt het vaakst met de als lidwoord gebruikt, maar het liniaal is ook correct. Er is geen verschil in betekenis.

Reageren? willem@abcteksten.com

⇐ terug